Onlangs heb ik mijn 17-jarige neef geholpen met zijn huiswerk voor Nederlands. Hij doet VWO en ik was een beetje bang dat ik hem niet zou kunnen helpen. Ondanks mijn jarenlange ervaring met de taal en HBO-studie Nederlands heb ik mijn gebrek aan begripskennis altijd als een persoonlijke zwakte ervaren.

De oefeningen hadden betrekking op het aanwijzen van fouten in zinnen op het gebied van inversie, congruentie en foute verwijzingen. Zonder woordenboek weet ik niet wat die begrippen betekenen. Wie niet sterk is moet slim zijn: ik vroeg hem een voorbeeld van ieder begrip onder het mom dat ik dan meteen kon checken of hij het in de andere zinnen goed had gedaan.

Die aanpak werkte wonderwel: neef Mark kon laten blijken hoeveel hij al wist en wat hij tot dan toe goed had gedaan. Uit zijn antwoord begreep ik wat de bedoeling van de oefening was. Dan kon ik hem weer een vraag stellen over de zin waar hij moeite mee had en gaf hij zelf uiteindelijk het antwoord op zijn vraag. Allebei blij!

Vanochtend had ik er een gesprek over met mijn echtgenoot, die al die begrippen moeiteloos kan uitleggen (zijn favoriete voorbeeld: foute samentrekking bij nevenschikking). Hij wees mij erop dat ik, als ik die begrippen uit mijn hoofd leerde, ik beter begreep wat er nu mis is in een zin die niet lekker loopt.

Dat bestrijd ik dus. Ik zie vrijwel meteen wat er niet klopt in een zin, mijn taalgevoel is inmiddels zo groot dat ik daarop durf te vertrouwen. Soms heb ik moeite om het uit te leggen aan de vraagsteller, maar dat heeft meestal te maken met het moment waarop het gevraagd wordt en niet met mijn gebrek aan begripskennis. 
Bovendien: stel dat ik met moeilijke woorden kan strooien, geef ik daarmee wel de juiste boodschap af als de vraagsteller mij vervolgens niet begrijpt?

Andere taalkunstenaars: hoe doen jullie dat?

Naam:
E-mail:
URL:
Reactie:
Controle: